{"id":6650,"date":"2024-12-05T13:26:15","date_gmt":"2024-12-05T12:26:15","guid":{"rendered":"http:\/\/portal.muzeum.brodnica.pl\/?page_id=6650"},"modified":"2025-03-25T11:27:15","modified_gmt":"2025-03-25T10:27:15","slug":"zamek-krzyzacki-w-brodnicy","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/utworzenie-sciezki-edukacyjnej-na-zamku\/zamek-krzyzacki-w-brodnicy\/","title":{"rendered":"Zamek Krzy\u017cacki w Brodnicy"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Brodnicki zamek zbudowany zosta\u0142 przez Zakon Krzy\u017cacki w I po\u0142owie XIV wieku. Stoj\u0105c na zamkowym dziedzi\u0144cu zauwa\u017cy\u0107 mo\u017cna, \u017ce z pot\u0119\u017cnej niegdy\u015b ceglanej warowni zachowa\u0142y si\u0119 jedynie jej fragmenty-cz\u0119\u015b\u0107 mur\u00f3w obwodowych, piwnice oraz wie\u017ca, kt\u00f3ra jako jedyny element architektoniczny zamku zachowa\u0142a si\u0119 w ca\u0142o\u015bci i prawie w nienaruszonym stanie do dzi\u015b g\u00f3ruje nad miastem.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Aby uzmys\u0142owi\u0107 sobie znaczenie brodnickiej warowni, trzeba cofn\u0105\u0107 si\u0119 ponad 700 lat wstecz, do ko\u0144ca wieku XIII, czyli do pocz\u0105tk\u00f3w Brodnicy. Miasto zosta\u0142o lokowane na prawie che\u0142mi\u0144skim przez Zakon Krzy\u017cacki w 1298 r. Jak g\u0142osi legenda, jego powstanie zawdzi\u0119czamy odwa\u017cnemu giermkowi, kt\u00f3ry szuka\u0142 bezpiecznego przej\u015bcia przez rzek\u0119- brodu, dla swojego pana i jego towarzyszy, wracaj\u0105cych z polowania. Wed\u0142ug legendy, to w\u0142a\u015bnie na pami\u0105tk\u0119 tego wydarzenia miasto zbudowane nad Drw\u0119c\u0105 nosi nazw\u0119 Brodnica \u2013 od brodu przez rzek\u0119, za\u015b w herbie miasta widnieje bia\u0142a d\u0142o\u0144 na czerwonym tle-symbol praworz\u0105dno\u015bci i go\u015bcinno\u015bci Brodniczan.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

To w\u0142a\u015bnie po\u0142o\u017cenie na wa\u017cnym szlaku handlowym, w pobli\u017cu przeprawy przez rzek\u0119 sta\u0142o si\u0119 powodem za\u0142o\u017cenia miasta i zbudowania zamku przez Zakon na prawym brzegu Drw\u0119cy. Brodnicka warownia- siedziba komtura i konwentu krzy\u017cackiego, mia\u0142a pe\u0142ni\u0107 rol\u0119 granicznej twierdzy, strzeg\u0105cej ziem Zakonu przed najazdami poga\u0144skich Prus\u00f3w z p\u00f3\u0142nocnego wschodu. Dodatkowo rzeka Drw\u0119ca stanowi\u0142a granic\u0119 mi\u0119dzy ziemi\u0105 che\u0142mi\u0144sk\u0105 nale\u017c\u0105c\u0105 do Krzy\u017cak\u00f3w a ziemi\u0105 micha\u0142owsk\u0105, b\u0119d\u0105c\u0105 jeszcze do 1317 r. we w\u0142adaniu polskim.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Budowa murowanej warowni w Brodnicy rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 najprawdopodobniej w 1305 r. i przebiega\u0142a w dw\u00f3ch etapach: w latach 1305-1317 wyznaczono mury obwodowe zamku i przedzamcza, za\u015b w latach 1312-1339 doko\u0144czono ca\u0142o\u015b\u0107 za\u0142o\u017ce\u0144 obronnych (w 1339 r. nast\u0105pi\u0142o, znane ze \u017cr\u00f3de\u0142, uroczyste po\u015bwi\u0119cenie zamkowego oratorium). Kolejny etap rozbudowy warowni to rok 1415, kiedy to pod nadzorem malborskiego budowniczego Miko\u0142aja Fellensteina naprawiono szkody powsta\u0142e w wyniku dw\u00f3ch obl\u0119\u017ce\u0144 zamku przez wojska kr\u00f3la W\u0142adys\u0142awa Jagie\u0142\u0142y \u2013 w 1411 oraz w 1414 r. podczas tzw. \u201ewojny g\u0142odowej\u201d. Powsta\u0142a w\u00f3wczas kolista baszta naro\u017cna w zewn\u0119trznym obwodzie mur\u00f3w w p\u00f3\u0142nocno-zachodnim naro\u017cniku oraz p\u00f3\u0142kolista baszta w ci\u0105gu mur\u00f3w przedzamcza.<\/p>\n

Dzieje brodnickiej warowni wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 nie tylko z Zakonem Krzy\u017cackim. Po wojnie trzynastoletniej i kl\u0119sce Zakonu, w 1466 r. na mocy II pokoju toru\u0144skiego Brodnic\u0119 przy\u0142\u0105czono do Polski. Jednak jeszcze przez 13 lat zamek jako zastaw pozostawa\u0142 w r\u0119kach zaci\u0119\u017cnych wojsk krzy\u017cackich pod dow\u00f3dztwem Bernarda Szumborskiego. Dopiero po wyp\u0142aceniu im zaleg\u0142ego \u017co\u0142du przez kr\u00f3la Kazimierza Jagiello\u0144czyka, od 1479 r. Brodnica ostatecznie znalaz\u0142a si\u0119 pod panowaniem polskim, za\u015b zamek od tej pory sta\u0142 si\u0119 siedzib\u0105 kr\u00f3lewskich starost\u00f3w. Po po\u017carze w 1550 r. zamek zosta\u0142 cz\u0119\u015bciowo odbudowany dzi\u0119ki staro\u015bcie Rafa\u0142owi Dzia\u0142y\u0144skiemu. G\u0142\u00f3wn\u0105 siedzib\u0105 starost\u00f3w sta\u0142 si\u0119 jednak od tego czasu wybudowany na przedzamczu pa\u0142ac, p\u00f3\u017aniejsza rezydencja kr\u00f3lewny Anny Waz\u00f3wny, kt\u00f3ra to w 1605 r. otrzyma\u0142a we w\u0142adanie starostwo brodnickie od swojego brata kr\u00f3la Zygmunta III Wazy. Pami\u0105tk\u0105 po dzia\u0142alno\u015bci kr\u00f3lewny jest m.in. metalowa chor\u0105giewka z jej inicja\u0142ami , znajduj\u0105ca si\u0119 na szczycie wie\u017cy zamkowej.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\n\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Zamek uleg\u0142 znacznym zniszczeniom podczas wojen polsko-szwedzkich i od tego czasu zacz\u0105\u0142 coraz bardziej popada\u0107 w ruin\u0119. W okresie zabor\u00f3w, w 1785 r kr\u00f3l pruski wyda\u0142 zgod\u0119 na rozbi\u00f3rk\u0119 warowni, kt\u00f3r\u0105 wstrzymano dopiero w 1842 r. W latach 70-tych XX wieku cz\u0119\u015b\u0107 piwnic zamkowych po uporz\u0105dkowaniu i odtworzeniu sklepie\u0144 przeznaczono na kawiarni\u0119. Obecnie w piwnicach znajduj\u0105 si\u0119 wystawy archeologiczne po\u015bwi\u0119cone regionowi brodnickiemu w \u015bredniowieczu.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t

Ciekawostka<\/h3>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Do dnia dzisiejszego opr\u00f3cz zamku oraz cz\u0119\u015bci mur\u00f3w obronnych w Brodnicy zachowa\u0142 si\u0119 cz\u0119\u015bciowo dwie bramy. Che\u0142mi\u0144ska zwana r\u00f3wnie\u017c kamienn\u0105 b\u0119d\u0105ca obecnie jednym z obiekt\u00f3w Muzeum w Brodnicy, oraz Brama Mazurska w kt\u00f3rej mie\u015bci si\u0119 obecnie Miejski Oddzia\u0142 PTTK.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Brodnicki zamek zbudowany zosta\u0142 przez Zakon Krzy\u017cacki w I po\u0142owie XIV wieku. Stoj\u0105c na zamkowym dziedzi\u0144cu zauwa\u017cy\u0107 mo\u017cna, \u017ce z pot\u0119\u017cnej niegdy\u015b ceglanej warowni zachowa\u0142y si\u0119 jedynie jej fragmenty-cz\u0119\u015b\u0107 mur\u00f3w obwodowych, piwnice oraz wie\u017ca, kt\u00f3ra jako jedyny element architektoniczny zamku zachowa\u0142a si\u0119 w ca\u0142o\u015bci i prawie w nienaruszonym stanie do dzi\u015b g\u00f3ruje nad miastem.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Brodnicki zamek zbudowany zosta\u0142 przez Zakon Krzy\u017cacki w I po\u0142owie XIV wieku. Stoj\u0105c na zamkowym dziedzi\u0144cu zauwa\u017cy\u0107 mo\u017cna, \u017ce z pot\u0119\u017cnej niegdy\u015b ceglanej warowni zachowa\u0142y si\u0119 jedynie jej fragmenty-cz\u0119\u015b\u0107 mur\u00f3w obwodowych, piwnice oraz wie\u017ca, kt\u00f3ra jako jedyny element architektoniczny zamku zachowa\u0142a si\u0119 w ca\u0142o\u015bci i prawie w nienaruszonym stanie do dzi\u015b g\u00f3ruje nad miastem. Aby […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"parent":6687,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-6650","page","type-page","status-publish","hentry"],"jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/6650","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6650"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/6650\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16253,"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/6650\/revisions\/16253"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/6687"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6650"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}