{"id":6656,"date":"2024-12-05T13:27:39","date_gmt":"2024-12-05T12:27:39","guid":{"rendered":"http:\/\/portal.muzeum.brodnica.pl\/?page_id=6656"},"modified":"2025-03-25T11:26:13","modified_gmt":"2025-03-25T10:26:13","slug":"historia-badan-zamku-krzyzackiego-w-brodnicy","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/utworzenie-sciezki-edukacyjnej-na-zamku\/historia-badan-zamku-krzyzackiego-w-brodnicy\/","title":{"rendered":"Historia bada\u0144 Zamku Krzy\u017cackiego w Brodnicy"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Historia bada\u0144 zamku w Brodnicy si\u0119ga lat XIX w., kiedy to C. Steinbrecht, opieraj\u0105c si\u0119 na wcze\u015bniejszych planach Giesego z 1820 r. wykonuje pierwsz\u0105 inwentaryzacj\u0119 zamku krzy\u017cackiego w Brodnicy. Sporz\u0105dza on topografi\u0119 zamku oraz przedzamcza i wykonuje sze\u015b\u0107 rzut\u00f3w wie\u017cy zamkowej. W roku 1891 kolejn\u0105 inwentaryzacj\u0119 ruin zamkowych wykonuj\u0119 J. Heisse. Pierwszy projekt prac konserwatorskich sporz\u0105dzony w 1909 r., zak\u0142ada\u0142 napraw\u0119 blank\u00f3w wie\u017cy i uporz\u0105dkowanie jej wn\u0119trza. W 1937 r. kolejne prace konserwatorskie pod nadzorem J. Chyczewskiego obejmowa\u0142y pog\u0142\u0119bienie fosy, rekonstruuj\u0105c jej pierwotn\u0105, \u015bredniowieczn\u0105 g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 i odkrywaj\u0105c jej pierwotny przebieg. Odgruzowano zachodni\u0105 parti\u0119 zamku od strony Drw\u0119cy, odkryto cz\u0119\u015b\u0107 fundament\u00f3w oraz ustalono poziom dawnego dziedzi\u0144ca zamkowego. Badania kontynuowane by\u0142y w 1938 roku. Na poziomie parteru i fundament\u00f3w odkry\u0142y fragmenty XIV-wiecznej posadzki terakotowej, kt\u00f3rej pozosta\u0142o\u015bci nie zachowa\u0142y si\u0119 do dnia dzisiejszego.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

W okresie okupacji, w latach 1940 \u2013 1941, dalszymi badaniami zamku kierowa\u0142 B. Schmid, w trakcie, kt\u00f3rych odkryto cz\u0119\u015b\u0107 piwnic w zachodnim skrzydle. Po wojnie Toru\u0144skie Pracownie Konserwacji Zabytk\u00f3w (PKZ) wykona\u0142y prace pomiarowe i projektowe na terenie zamku i przedzamcza.<\/p>

W latach 1969-1976 na zamku mia\u0142y miejsce prace konserwatorsko-adaptacyjne, kt\u00f3rych celem by\u0142o zabezpieczenie i przystosowanie zamku do cel\u00f3w u\u017cytkowych. W 1969 r. PKZ rozpocz\u0119\u0142y prace w skrzydle zachodnim, ods\u0142aniaj\u0105c po\u0142udniow\u0105 piwnic\u0119 oraz prace w skrzydle po\u0142udniowym. W roku 1970 przyst\u0105piono do odkrywania kru\u017cgank\u00f3w po\u0142udniowego i wschodniego, w kt\u00f3rego cz\u0119\u015bci odkopano piwnice. Niestety w trakcie tych bada\u0144 nie uczestniczy\u0142 archeolog, st\u0105d brak informacji o stratygrafii oraz brak kontekstu kulturowego odkrytego materia\u0142u zabytkowego. Dopiero w 1970 r. prace na obszarze dziedzi\u0144ca zamkowego nadzorowa\u0142 archeolog Andrzej Kola z Katedry Archeologii UMK w Toruniu. Prace te poskutkowa\u0142y ods\u0142oni\u0119ciem \u015bredniowiecznego bruku oraz rynien biegn\u0105cych w kierunku bramy zamkowej.<\/p>

Kolejnym etapem prac rewaloryzacyjno\u2013konserwatorskich prowadzonych przez Toru\u0144skie PKZ w latach 1970-1976 by\u0142a adaptacja piwnic zamkowych dla potrzeb planowanej kawiarni. W latach tych, opr\u00f3cz dalszych prac renowacyjnych w skrzydle po\u0142udniowym, udost\u0119pniono dla zwiedzaj\u0105cych wie\u017c\u0119 zamkow\u0105, zabezpieczono r\u00f3wnie\u017c ceglan\u0105 studni\u0119.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

W 1987 roku po przej\u0119ciu obiektu przez Muzeum w Brodnicy podj\u0119te zosta\u0142y prace porz\u0105dkuj\u0105ce teren zamku oraz prace eksploracyjne piwnic w skrzydle wschodnim. Po 1990 r. eksploracji poddane zosta\u0142y nieodkryte dot\u0105d piwnice w skrzydle p\u00f3\u0142nocnym. To tam autor bada\u0144 K. Gr\u0105\u017cawski, archeolog z brodnickiego muzeum, odkry\u0142 pierwszy piec typu hypocaustum, przylegaj\u0105cy do studni zamkowej. W 1995 r. na wysoko\u015bci nasady mostu zwodzonego, ods\u0142oni\u0119to kolejna piwnic\u0119 na p\u00f3\u0142noc od szyi bramnej i odkryto tam drugi piec typu hypocaustum. A w roku 1997 K. Gr\u0105\u017cawski doko\u0144czy\u0142 rozpocz\u0119te w 1992 roku prace eksploracyjne studni zamkowej.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t

\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t

Dalsze badania zamku w Brodnicy po roku 2000 skupi\u0142y si\u0119 g\u0142\u00f3wnie na badaniach gabinetowych. W latach 2012 -2016 pojawiaj\u0105 si\u0119 liczne opracowania tycz\u0105ce si\u0119 tematyki zamku. W tym czasie uda\u0142o si\u0119 badaczom zlokalizowa\u0107 na podstawie analizy \u017ar\u00f3de\u0142 pisanych lokalizacj\u0119 infirmerii, \u0142a\u017ani\u0119, wozowni\u0119, dok\u0142adn\u0105 lokalizacje stajni, s\u0142odowni i przypuszczalnie skarbca zamkowego. Dodatkowo w 2016 roku zamek doczeka\u0142 si\u0119 rozpisania poszczeg\u00f3lnych faz budowy. A w 2024 roku rozpocz\u0119to archeologiczne badania sonda\u017cowe w p\u00f3\u0142nocno-zachodniej cz\u0119\u015bci parchamu, maj\u0105ce potwierdzi\u0107 pierwotna lokalizacje tzw. \u201egemachu\u201d (domu) komtura brodnickiego oraz pierwszej lokalizacji siedziby starosty brodnickiego.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\"\"\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Historia bada\u0144 zamku w Brodnicy si\u0119ga lat XIX w., kiedy to C. Steinbrecht, opieraj\u0105c si\u0119 na wcze\u015bniejszych planach Giesego z 1820 r. wykonuje pierwsz\u0105 inwentaryzacj\u0119 zamku krzy\u017cackiego w Brodnicy. Sporz\u0105dza on topografi\u0119 zamku oraz przedzamcza i wykonuje sze\u015b\u0107 rzut\u00f3w wie\u017cy zamkowej. W roku 1891 kolejn\u0105 inwentaryzacj\u0119 ruin zamkowych wykonuj\u0119 J. Heisse. Pierwszy projekt prac konserwatorskich […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"parent":6687,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-6656","page","type-page","status-publish","hentry"],"jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/6656","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6656"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/6656\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16265,"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/6656\/revisions\/16265"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/6687"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.brodnica.pl\/muzeumwbrodnicy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6656"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}